Dziedzictwo Kulturowe Północnych Kaszub
Strona internetowa współfinansowana ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Sąsiedztwa Litwa, Polska, Obwód Kaliningradzki Federacji Rosyjskiej Interreg III A

Niniejsza strona powstała ze środków programu „Sąsiedztwa Litwa Polska Obwód Kaliningradzki Federacji Rosyjskiej” INTERREG III A w ramach projektu „Rewitalizacja zabytków i promocja transgranicznych szlaków turystyki kulturowej obszaru Południowego Bałtyku CROSSBALT”, w którym Powiat Wejherowski występował jako partner. Wiodącym Partnerem projektu była Pomorska Regionalna Organizacja Turystyczna. W realizacji projektu Powiat Wejherowski czynnie wspierało Stowarzyszenie Turystyczne „Ziemia Wejherowska” zarówno merytorycznie jak i finansowo.

Realizatorom przyświecał jeden zasadniczy cel - przybliżenie zarówno turystom jak i mieszkańcom regionu bogactwa dziedzictwa kulturowego Północnych Kaszub. Jest to zarazem pewnego rodzaju próba inwentaryzacji tego typu obiektów i miejsc.

Zakres opracowania obejmuje teren 3 powiatów: lęborskiego, wejherowskiego i puckiego. Tytuł „Dziedzictwo kulturowe Północnych Kaszub” może wzbudzać wśród historyków i geografów inne skojarzenia, jednak gdy się mocniej wgłębić w bogatą historię tych ziem, można odnaleźć jako wspólny mianownik kaszubskie korzenie omawianych terenów. Najwięcej trudności napotkali autorzy przy omówieniu ziemi lęborskiej, której bogata w zmiany własnościowe historia jest najsłabiej opracowana. Wynika to z długiego okresu przynależności tych terenów do strefy wpływów niemieckich, co spowodowało płytkie „zakorzenienie się” ludności napływowej na ziemiach odzyskanych po 1945 roku.

Strona jest cyfrowym zapisem publikacji wydanej przez Starostwo Powiatowe w Wejherowie. Realizacja publikacji trwała blisko dwa lata, z czego pierwsze półtorej roku to czas dokumentacji fotograficznej i zbieranie materiałów historycznych. W tym miejscu wypada wspomnieć i podziękować za współpracę wszystkim konsultantom z poszczególnych gmin, a zwłaszcza z zaprzyjaźnionych placówek muzealnych z Lęborka i Pucka.

Najwięcej zebrano informacji o dworach i pałacach, ponadto znalazły się tu zabytkowe kościoły, stare cmentarze i ważniejsze muzea oraz pomniki. Autorzy mają świadomość istnienia jeszcze wielu zapomnianych miejsc, tym smutniej, że większość z nich to poewangelickie cmentarze, które czekają na należyty szacunek. Być może wydobycie niektórych na światło dzienne będzie też bodźcem do konkretnych działań na rzecz ratowania zabytków przez miejscowe władze.

Równie ważnym efektem może być pozyskanie nowych właścicieli dla niszczejących zabytków, a zwłaszcza zespołów pałacowo-parkowych, z których większość czeka na odrestaurowanie. Jak pokazuje doświadczenie, które zdobyto realizując projekt „Szlakiem dworów i pałaców Północnych Kaszub” z roku na rok przybywa odnowionych obiektów, służących turystom.

Podróżując szlakiem dziedzictwa kulturowego należy pamiętać o prywatności właścicieli (zwłaszcza po PGR) i zachowaniu odpowiedniego dystansu przy oglądaniu nieudostępnionych obiektów.

Dla porządku przyjęto układ alfabetyczny prezentowanych powiatów, również wewnątrz gmin, poczynając jednak od miasta stołecznego danego powiatu.

Wewnątrz umieszczono mapę, która powinna pomóc w poruszaniu się po poszczególnych gminach, w możliwie największej dla tego formatu skali.

Kolejnym elementem tego projektu jest mapa z opisem w skali 1:80.000 z dokładną lokalizacją wymienionych w publikacji miejsc, zaznaczonych za pomocą bogatych piktogramów.

Ponadto w najbardziej uczęszczanych miejscach powiatu wejherowskiego stanęły 3 tablice z podobną wizualizacją.

Autorem tekstu niniejszej publikacji jest Piotr Skurzyński, który opracował wskazane najciekawsze miejsca. Większość fotografii powstała podczas licznych wycieczek autora niniejszego wstępu, resztę dostarczyły zainteresowane gminy.

Mam nadzieję, że kolejna publikacja oddana do rąk czytelnikom pomoże ciekawym świata poznać piękno Kaszub jak również przybliżyć bogactwo dziedzictwa kulturowego tego pięknego regionu.

Radosław Kamiński
Prezes Stowarzyszenia Turystycznego „Ziemia Wejherowska”
Dyrektor Muzeum Piśmiennictwa i Muzyki Kaszubsko-Pomorskiej
(przez 18 miesięcy koordynator merytoryczny
projektu CROSSBALT)